﻿<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!--RSS generated by Microsoft SharePoint Foundation RSS Generator on 23/05/2026 02:42:04 p. m. -->
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/Seminarios/hdfal/_layouts/15/RssXslt.aspx?List=72726173-9581-4e85-91a3-89ca23f0af9d" version="1.0"?>
<rss version="2.0">
  <channel>
    <title>Historia del delito femenino en América Latina. Revisión teórico-metodológica: Site Pages</title>
    <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Forms/ByAuthor.aspx</link>
    <description>RSS feed for the Site Pages list.</description>
    <lastBuildDate>Sat, 23 May 2026 20:42:04 GMT</lastBuildDate>
    <generator>Microsoft SharePoint Foundation RSS Generator</generator>
    <ttl>60</ttl>
    <language>en-US</language>
    <image>
      <title>Historia del delito femenino en América Latina. Revisión teórico-metodológica: Site Pages</title>
      <url>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/_layouts/15/images/siteIcon.png</url>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Forms/ByAuthor.aspx</link>
    </image>
    <item>
      <title>FabiolaBailon</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/FabiolaBailon.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​​Fabiola Bailón Vázquez</span></span></div><p>​​​​​<br class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-2"></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Profesora-investigadora. Instituto de Investigaciones en Humanidades-UABJO</strong></span></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Sistema Nacional de Investigadores e investigadoras (Secihti)</strong></span></p><p style="text-align&#58;center;"><strong class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3">&#160;</strong></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">​Es doctora en Historia por El Colegio de México. Sus áreas de estudio son la historia de las mujeres, los estudios de género y las masculinidades. Las temáticas que ha venido trabajando son&#58; la historia de mujeres subalternas y marginadas en los siglos XIX y XX, prostitución, lenocinio y trata de personas con fines de explotación sexual, servicio doméstico en Oaxaca en el siglo XIX y la historia de los feminismos. Es integrante del seminario de Historia de la transgresión del IIH-UNAM y del seminario de Género de la unidad pacífico sur del CIESAS</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span lang="ES-TRAD" class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0" style="text-decoration&#58;underline;">Correo electrónico</span><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">&#58; </span><a href="mailto&#58;fvasquez.cat@uabjo.mx"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">fvasquez.cat@uabjo.mx</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><span lang="ES-TRAD" style="text-decoration&#58;underline;">Liga con perfil institucional</span>&#58;</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><a href="https&#58;//doctoradoiih.uabjo.mx/fabiola-bailon-vasquez"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//doctoradoiih.uabjo.mx/fabiola-bailon-vasquez</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><span lang="ES" style="text-decoration&#58;underline;">​Publicaciones destacadas</span><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong><br></strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><em class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Libros&#58;</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><em>Historia de las mujeres en Oaxaca&#58; expresión y vida pública, siglos XIX y XX</em>, libro coordinado junto con Francisco José Ruiz Cervantes, Oaxaca, Instituto de Investigaciones en Humanidades, Universidad Autónoma “Benito Juárez&quot; de Oaxaca/ Instituto Nacional de las Mujeres, 2022.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><em>Vicio, prostitución y delito. Mujeres transgresoras en los siglos XIX y XX</em>, libro coordinado junto con Elisa Speckman Guerra, México, Instituto de Investigaciones Históricas, UNAM, 1ª ed. 2016, 2ª. ed. 2022.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><em>Prostitución y lenocinio en México. Siglos XIX y XX</em>. México, Fondo de Cultura Económica/Secretaría de Cultura, 2016.&#160;&#160;</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><em>Mujeres en el servicio doméstico y en la prostitución. Sobrevivencia, control y vida cotidiana en la Oaxaca porfiriana</em>, México, El Colegio de México, 1ª. ed. 2014, 2ª. ed. 2016.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><br></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><em class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Artículos&#58;</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Radio, mujeres y feminismo en la ciudad de Oaxaca, 1977-1984&quot;, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Estudios de Historia Moderna y Contemporánea de México, </em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">núm. 71, enero-junio 2026, pp. 154-180. DOI&#58; </span><a href="https&#58;//doi.org/10.22201/iih.24485004e.2026.71.78049"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//doi.org/10.22201/iih.24485004e.2026.71.78049</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Institutional resistance and feminist activism in creating a gender-based violence protocol at a Mexican university&quot;, en coautoria con Holly Worthen y Charlynne Curiel, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">BMC Global and Public Health</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, vol. 3, núm. 82, 17 de septiembre de 2025, </span><a href="https&#58;//doi.org/10.1186/s44263-025-00200-7"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//doi.org/10.1186/s44263-025-00200-7</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Foro de la mujer&#58; los inicios de la radio feminista en México&quot; en</span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"> Arenal. Revista de historia de las mujeres</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">,&#160; Universidad de Granada, vol. 33, núm. 2, julio-diciembre de 2025, pp. 593-619. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.30827/arenal.v32i2.28746"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//doi.org/10.30827/arenal.v32i2.28746</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“El Cuerpo de la policía femenil&quot;&#58; imágenes y representaciones, ciudad de México 1930. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Secuencia</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, Instituto de Investigaciones José Luis Mora, núm.107, mayo-agosto 2020, pp. 1-34. ISSN-e&#58; 23958464; ISSN&#58; 01860348, </span><a href="https&#58;//doi.org/10.18234/secuencia.v0i107.1750"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//doi.org/10.18234/secuencia.v0i107.1750</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Reglamentarismo y prostitución en la ciudad de México, 1865-1940&quot;, en </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Historias</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, Revista del Instituto Nacional de Antropología e Historia, no. 93,</span><strong class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"> </strong><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">enero-abril 2016, pp. 79-97. </span><a href="https&#58;//revistas.inah.gob.mx/index.php/historias/article/view/10910/0"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//revistas.inah.gob.mx/index.php/historias/article/view/10910/0</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Matronas y burdeles de la ciudad de Oaxaca, 1890-1912&#58; apropiación, defensa y negociación del comercio sexual tolerado,&quot; en </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Relaciones. Estudios de historia y sociedad</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, El Colegio de Michoacán, no. 140, vol. XXXV, otoño 2014, pp.295-332. </span><a href="https&#58;//revistarelaciones.colmich.edu.mx/index.php/relaciones/article/view/111/140"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//revistarelaciones.colmich.edu.mx/index.php/relaciones/article/view/111/140</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-2-0">&#160;<br></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><span style="text-decoration&#58;underline;"><em style="text-decoration&#58;underline;"><strong style="text-decoration&#58;underline;">Capítulos de libro</strong></em></span><em><strong>&#58;</strong></em></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Control y violencias&#58; la prostitución y su explotación en el siglo XX en México&quot; en Lau Jaiven Ana y Vasquez Montaño, Margarita (coords.) </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Historia de las mujeres en México&#58; Panorámicas, abordajes y aproximaciones. Tomo 2. Mujeres entre la continuidad y el cambio. El siglo XX Mexicano</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, México, Instituto Nacional de Estudios Históricos de la Revolución Mexicana, 2024, pp. 347-370. </span><a href="https&#58;//inehrm.gob.mx/recursos/Libros/2025_historia_delas_mujeres_en_mexico_t2.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//inehrm.gob.mx/recursos/Libros/2025_historia_delas_mujeres_en_mexico_t2.pdf</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">&#160;“Pioneras del feminismo contemporáneo en Oaxaca&#58; el grupo Rosario Castellanos y el grupo Liberación, 1977-1990, en coautoria con Aline Castellanos, en Jaiven Ana Lau y Gómez López Maricruz (coords.), </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Espacios de transformación y cambio&#58; historia de los movimientos feministas en México</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, México, UAM-Xochimilco- Fides Ediciones, enero 2023 pp. 179- 212, </span><a href="https&#58;//publicaciones.xoc.uam.mx/temp/mLxvly1esEcHn2o4Cfu9.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//publicaciones.xoc.uam.mx/temp/mLxvly1esEcHn2o4Cfu9.pdf</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“Trata de blancas&quot; y prostitución en la revista Alarma!&#58; entre el morbo, la violencia y los prejuicios, 1963-1984&quot; en Monroy Nasr Rebeca, et. al. (coords.) <em>Nota roja&#58; lo anormal y lo criminal en la historia de México</em>, México, Sria. de Cultura–INAH, 2018, pp. 309-336. </span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">“La explotación de la prostitución ajena en México. El inicio de un debate y sus consecuencias legales, 1929-1956&quot; en Bailón Vásquez, Fabiola y Elisa Speckman Guerra (Coords.) </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Vicio, prostitución y delito. Mujeres transgresoras en los siglos XIX y XX</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, México, IIH-UNAM, 2016, pp. 171-200. </span><a href="https&#58;//historicas.unam.mx/publicaciones/publicadigital/libros/vicio/671_04_04_Fabiola_Bailon_Vasquez.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">https&#58;//historicas.unam.mx/publicaciones/publicadigital/libros/vicio/671_04_04_Fabiola_Bailon_Vasquez.pdf</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><strong class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">&#160;</strong></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">&#160;“Prostitución, lenocinio y crimen&#58; diferentes miradas en torno al caso de 'Las poquianchis'&quot; en Speckman Elisa y Salvador Cárdenas (coords.) </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">Crimen y justicia en la historia de México. Nuevas miradas</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">, México, Dirección General de la Coordinación de Compilación y Sistematización de Tesis de ese Alto Tribunal/SCJN, 2011, pp. 409-454.&#160; </span><a href="http&#58;//sistemabibliotecario.scjn.gob.mx/sisbib/CST_2012/86797/86797_1.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">http&#58;//sistemabibliotecario.scjn.gob.mx/sisbib/CST_2012/86797/86797_1.pdf</span></a><br class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"></p><p>​<br class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0">​</span><br class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-2-0"><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/FabiolaBailon.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>YonissaWadi</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/YonissaWadi.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​Yonissa Wadi</span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><br></div><div style="text-align&#58;center;"><img src="/Seminarios/hdfal/SiteAssets/SitePages/YonissaWadi/1.png" alt="1.png" style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;background-color&#58;transparent;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;margin&#58;5px;width&#58;291px;height&#58;332px;" />&#160;<br></div><div style="text-align&#58;center;"><span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;">&#160;</span><div><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Profesora-investigadora. Universidad Estatal del Oeste del Paraná – UNIOESTE</strong></span></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><strong>Investigadora del Consejo Nacional de Investigación Científica y Tecnológica - CNPq​</strong></span></p>​<br></div></div><div style="text-align&#58;center;"><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Doctora en Historia por la Pontificia Universidad Católica de São Paulo (PUCSP), con estancia posdoctoral en Historia de las Ciencias y de la Salud en la Fundación Oswaldo Cruz (FIOCRUZ). Profesora de la Universidad Estatal del Oeste del Paraná (UNIOESTE) y becaria de productividad en investigación del Consejo Nacional de Investigaciones Científicas y Tecnológicas (CNPq – Brasil). Miembro de la Red Iberoamericana de Historia de la Psiquiatría (RIHP). Desarrolla investigaciones en el campo de la Historia de la Locura y la Psiquiatría, abordando temas como&#58; instituciones y asistencia psiquiátrica, narrativas sobre la locura y el punto de vista de personas con sufrimiento psíquico, especialmente las relaciones entre las mujeres, la locura, el crimen y las emociones. </span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Correo electrónico&#58;&#160;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><a href="mailto&#58;yonissamw@gmail.com"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">yonissamw@gmail.com</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><a href="mailto&#58;yonissa.wadi@unioeste.br"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">yonissa.wadi@unioeste.br</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-2-0 ms-rteFontSize-3"><strong>Enlace para currículum&#58;&#160;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><a href="https&#58;//lattes.cnpq.br/8470729900371454"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//lattes.cnpq.br/8470729900371454</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Redes Sociales&#58;</strong> </span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Instagram – Yonissa Marmitt Wadi</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Facebook – Yonissa Marmitt Wadi</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><span lang="PT-BR" style="text-decoration&#58;underline;"><strong>Publicaciones destacadas</strong></span><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><em><strong>Libros</strong></em><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2009). <em>A história de Pierina. Subjetividade, crime e loucura</em>. Uberlândia&#58;&#160; EDUFU.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2002). <em>Palácio para guardar doidos. Uma história das lutas pela construção do hospital de alienados e da psiquiatria no Rio Grande do Sul</em>. Porto Alegre&#58; Editora da Universidade - UFRGS, 2002.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(org.) <em>Narrativas sobre loucuras, sofrimentos e traumas</em>. Curitiba&#58; Máquina de Escrever, 2016.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><em><strong>Artículos</strong></em><strong> &#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2026) Disparate emotions? The play of emotions in clinical histories and patients' letters (Pinel Sanatorium, SP/Brazil – 1929–1944). </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Medical History</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, 70, 2, 293-313. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.1017/mdh.2025.10037"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">doi&#58;10.1017/mdh.2025.10037</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2024). “Entre a tristeza e a ira&#58; emoções em disputa nas narrativas sobre o crime de uma mulher (São Paulo, Brasil, 1939)&quot;. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Revista de Estudios Sociales</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">,</span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"> </em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">90, 47-64. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.7440/res90.2024.04"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi. org/10.7440/res90.2024.04</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>​&#160;Wadi, Y. M.; Carvalho, J. S. (2024). Hospital Colônia Adauto Botelho&#58; projetos, tensões e conquistas na construção da reforma psiquiátrica (Paraná, Brasil, 1982-1989). </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Trashumante&#58; Revista Americana de Historia Social</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, p.354 - 379. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.17533/udea.trahs.n24a16"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.17533/udea.trahs.n24a16</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2022). Las narrativas de los locos y la historia de la locura y la psiquiatría&#58; ¿qué, cómo y para qué? </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">In</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">&#58; Ordorika Sacristán, T. y Golcman, A. A. (Coords.). </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Locura en el archivo. Fuentes y metodologías para el estudio de las disciplinas psi</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">. Centro de Investigaciones Interdisciplinarias en Ciencias y Humanidades, UNAM. p. 55-85. </span><a href="https&#58;//ceiich.unam.mx/wp-content/uploads/Locura-digi-03-05-22b.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//ceiich.unam.mx/wp-content/uploads/Locura-digi-03-05-22b.pdf</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Wadi, Y. M., Teresa Ordorika, &amp; Aida Alejandra Golcman. (2019). ¿Qué expresan los locos iberoamericanos? Las fuentes narrativas y sus posibles abordajes. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Iberoamericana</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">19, </em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">71, 173–195. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.18441/ibam.19.2019.71.173-195"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.18441/ibam.19.2019.71.173-195</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Wadi, Y. M.; Santos, D. L. (2018) “O que é normal e o que é louco?&quot; A vida com transtorno bipolar na autobiografia em quadrinhos Parafusos de Ellen Forney. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Revista Eletrônica da ANPHLAC</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, v.24, p.281 - 318. </span><a href="https&#58;//anphlac.emnuvens.com.br/anphlac/article/view/2948/2540"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//anphlac.emnuvens.com.br/anphlac/article/view/2948/2540</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2017) “Estou no Hospício, Deus&quot;&#58; problematizações sobre a loucura, o hospício e a psiquiatria no diário de Maura Lopes Cançado (Brasil, 1959-60). </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Asclepio</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"> (Madrid), v.69, p.196, 2017. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.3989/asclepio.2017.19"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.3989/asclepio.2017.19</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><em><strong>Capítulos de libro</strong></em><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2023). Do caos a obra&#58; uma antologia de Rodrigo de Souza Leão. In&#58; Maia, J. R.; Reis, J. R. F.; Cruz, L. B. <em>Pensar a loucura. Trilhas literárias, culturais, históricas</em>. Rio de Janeiro&#58; Editora da FIOCRUZ, p.291-312.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2023). Un cuerpo para Maura Lopes Cançado. In&#58; Maya González, J. A.; Zavala Díaz, A. L. (Eds.). <em>Literatura, medicina y escritura en Iberoamérica</em>. Ciudad de México&#58; Editora de la Universidad Nacional Autónoma de México, p.73-100.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Wadi, Y. M.; Carvalho, J. S. (2022). Derrumbe y reconstrucción de una esperanza terapéutica. El hospital Colonia Adauto Botelho en Paraná, 1954-1995. In&#58; Ríos Molina, A.; Ruperthuz Honorato, M. (Coords.). <em>De manicomios a instituciones psiquiátricas. </em><em>Experiencias en Iberoamérica, Siglos XIX y XX</em>. Ciudad de México; Madrid&#58; Editora de la Universidad Nacional Autónoma de México; Sílex ediciones, p. 581-640.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2022). Uma história de amor, uma tentativa de suicídio e um destino&#58; entre a evidência e a imaginação no Hospital Nacional de Alienados In&#58; Venancio, A. T. A.; Dias, A. T. (Orgs.). <em>O Hospício da Praia Vermelha&#58; entre o Império e a República (1852-1944)</em>.1 ed. São Paulo; Rio de Janeiro&#58; Editora da UNIFESP; Editora da FIOCRUZ, p. 230-250.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2021). Las narrativas de los locos y la historia de la locura y la psiquiatría&#58; ¿qué, cómo y para qué? In&#58; Ordorika Sacristán, T.; Golcman, A. A. (Coords.). <em>Locura en el archivo. Fuentes y metodologías para el estudio de las disciplinas psi</em>. Ciudad de México&#58; Editora de la Universidad Nacional Autónoma de México, p. 55-85.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>​&#160;​Wadi, Y. M.; Zara, T. B. M.; Cordeiro, S. (2018). A loucura e as mulheres&#58; diálogos entre uma escritora, uma faladora e três curiosas In&#58; Nunes, M.; Marques, T. P. (Orgs.). <em>Legitimidades da loucura&#58; sofrimento, luta, criatividade e pertença</em>. Salvador&#58; Editora da Universidade Federal da Bahia - Edufba, p. 203-246.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">​&#160;</p><span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;"><br></span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"> 
      <br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/YonissaWadi.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>SolCalandria</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/SolCalandria.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​​​​Sol Calandria (coordinadora)</span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><span style="font-size&#58;30px;background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">​</span><img src="/Seminarios/hdfal/SiteAssets/SitePages/SolCalandria/2.png" alt="2.png" style="font-size&#58;30px;background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;margin&#58;5px;width&#58;419px;height&#58;300px;" /></div><div style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4" style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;"><span style="font-size&#58;30px;text-align&#58;center;"><br></span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-4"><span style="font-weight&#58;600;">Investigadora Formada del Instituto de Investigaciones en Humanidades y Ciencias Sociales (IdIHCS / CONICET–UNLP)</span></span></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-3 ms-rteThemeForeColor-2-0"><span style="font-weight&#58;600;">Prosecretaria de Géneros y Políticas Feministas, Facultad de Humanidades y Ciencias de la Educación, Universidad Nacional de La Plata​</span></span></p></div><div style="text-align&#58;center;"><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">​Profesora y Doctora en Historia por la Universidad Nacional de La Plata. Sus líneas de investigación se centran en la historia social de la justicia y los estudios de género, con especial atención a los siglos XIX y XX en Argentina y América Latina. Su tesis doctoral fue galardonada con el <em>XXX Premio Internacional Victoria Kent</em> para investigaciones feministas y de género, otorgado por la Universidad de Málaga (2020). En 2017 realizó una estancia como investigadora visitante en el Max Planck Institute for European Legal History (Frankfurt, Alemania). Es responsable del Convenio Internacional FaHCE/UNLP–UMCE (Chile) y codirige el proyecto DIUMCE sobre historia de las prisiones femeninas en Argentina y Chile (1864–1934). Integra la Red de Historiadores e Historiadoras del Delito en las Américas y la Asociación Argentina para la Investigación en Historia de las Mujeres y Estudios de Género.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><strong class="ms-rteFontSize-3">Correo electró</strong><strong class="ms-rteFontSize-3">nico&#58; </strong>scalandria@fahce.unlp.edu.ar</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Perfil institucional&#58;</strong> </span><a href="https&#58;//idihcs.fahce.unlp.edu.ar/integrante_idihcs/calandria-maria-sol/"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//idihcs.fahce.unlp.edu.ar/integrante_idihcs/calandria-maria-​sol/</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><strong class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3">Publicaciones destacadas&#58;</strong></p><p style="text-align&#58;justify;"><em class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Libro&#58;</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">• <em>“</em><em>Matar a la madre</em><em>&quot;</em><em>. Infanticidios, honor y g</em><em>é</em><em>nero en la Provincia de Buenos Aires (1886</em><em>–1921).</em> UMA / Biblios, 2021. </span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><em><strong><br></strong></em></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><em><strong>Art</strong></em><em><strong>í</strong></em><em><strong>culos&#58;</strong></em></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;"><span style="font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;​</span><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">​</span><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">​</span><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">​</span><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">​</span><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">“Desbrujar a las brujas&quot;. Criminalización y razias de parteras en la provincia de Buenos Aires, Argentina (1877-1922).</span><em style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;"> </em><em style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">Historia (Santiago)</em><em style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">. </em><span style="background-color&#58;transparent;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;text-align&#58;center;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;">En prensa.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Calandria, Sol; Gálvez Comandini, Ana. “Instituciones carcelarias del Buen Pastor. Una propuesta de investigación feminista para su abordaje histórico (Chile y Argentina, 1864–1934).&quot; </span><em style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;">Arenal. Revista de Historia de las Mujeres.</em><span style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;font-family&#58;&quot;helvetica neue&quot;, helvetica, arial, sans-serif;color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;11pt;"> En prensa.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Calandria, Sol; González Alvo, Luis. “Prisiones femeninas&#58; aportes para un análisis histórico no androcentrico. Los casos de Santa Fe y Buenos Aires (1924–1936).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Descentrada</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, vol. 9, n° 1, 2025. </span><a href="https&#58;//www.memoria.fahce.unlp.edu.ar/library?a=d&amp;c=arti&amp;d=Jpr18863" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.memoria.fahce.unlp.edu.ar/library?a=d&amp;c=arti&amp;d=Jpr18863</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;“Infanticidios, control social y violencia patriarcal. Reflexiones en clave de género (provincia de Buenos Aires, Argentina, 1886–1921).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Autoctoní</em><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">a. Revista de Ciencias Sociales e Historia</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, vol. 8, n° 1, 2024, pp. 195–226. </span><span lang="IT" class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;text-decoration&#58;underline;">https&#58;//doi.org/10.23854/autoc.v8i1.400</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="background-color&#58;transparent;text-align&#58;center;"><span style="font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>​&#160;Calandria, Sol; González Alvo, Luis. “Toward a non-androcentric historical analysis of women's prisons&#58; The cases of Santa Fe and Buenos Aires (Argentina, 1924–1936).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="background-color&#58;transparent;text-align&#58;center;">International Journal for Crime, Justice and Social Democracy</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="background-color&#58;transparent;text-align&#58;center;">, vol. 10, n° 1, 2021, pp. 1–16. </span><a href="https&#58;//www.crimejusticejournal.com/article/view/1556" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.crimejusticejournal.com/article/view/1556</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">• “Delincuencia femenina, violencia y castigo&#58; ladronas, asesinas e infanticidas. Provincia de Buenos Aires, Argentina, 1904–1921.&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Anuario Colombiano de Historia Social y de la Cultura</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, vol. 48, n° 1, 2021, pp. 327–356. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.15446/achsc.v48n1.91553" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.15446/achsc.v48n1.91553</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span> “Nuevas figuras jurídicas, antiguas desigualdades de género&#58; la incorporación del infanticidio en el Código Penal.&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Derecho y Ciencias Sociales</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, n° 25, 2021. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.24215/18522971e090" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.24215/18522971e090</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><a href="https&#58;//doi.org/10.24215/18522971e090" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span></span></a><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Calandria, Sol. “Cómplices y verdugos&#58; masculinidades, género y clase en los delitos de infanticidio (provincia de Buenos Aires, 1886–1921).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">HIST</em><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">ÓRIA</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, vol. 38, 2019. </span><a href="https&#58;//www.scielo.br/j/his/a/w6ZSqSyFnfjBcTnGwJ49k6c/?lang=es" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.scielo.br/j/his/a/w6ZSqSyFnfjBcTnGwJ49k6c/?lang=es</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Calandria, María Sol. “Resquicios jurídicos en el discurso del poder&#58; honra y moralidad sexual en los fallos de infanticidio (provincia de Buenos Aires, 1887–1921).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Historia y Justicia</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, n° 11, 2018. </span><a href="https&#58;//journals.openedition.org/rhj/2227" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//journals.openedition.org/rhj/2227</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Calandria, María Sol; Ledesma Prieto, Nadia. “Abortos e infanticidios&#58; tensiones y debates en la legislación penal moderna (1886–1968).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Avances del Cesor</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, 2018.</span><a href="https&#58;//doi.org/10.35305/ac.v15i19.884" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.35305/ac.v15i19.884</span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;“En busca de un nuevo orden provincial&#58; El Poder Judicial y el fuero penal en la Provincia de Buenos Aires (1881–1915).&quot; </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">Revista de Historia del Derecho</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="text-align&#58;center;background-color&#58;transparent;">, n° 51, 2016. </span><a href="https&#58;//www.scielo.org.ar/scielo.php?pid=S1853-17842016000100002&amp;script=sci_abstract" style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.scielo.org.ar/scielo.php?pid=S1853-17842016000100002&amp;script=sci_abstract</span></a></p></div><div style="text-align&#58;center;"><p></p><div><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">&#160;</span></div><div style="text-align&#58;left;"><span class="ms-rteFontSize-3"><em class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Capí</strong></em><em class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>tulo de libro&#58;</strong></em></span></div><div style="text-align&#58;left;"><span class="ms-rteFontSize-3"><em class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong><br></strong></em></span></div><div style="text-align&#58;left;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">• Calandria, María Sol; Belzunces, Federico; Núñez, Jorge. “Castigo femenino en perspectiva histórica&#58; rémoras y dilemas en el cambio de siglo (XIX–XX).&quot; En </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Dos siglos de c</em><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">á</em><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">rceles bonaerenses. Una aproximación desde su historia institucional y social.</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"> Imprentas del Estado Bonaerense, 2023. </span><a href="https&#58;//www.spb.gba.gob.ar/wp-content/uploads/2026/01/DosSiglosdeCarcelesBonaerenses.pdf"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.spb.gba.gob.ar/wp-content/uploads/2026/01/DosSiglosdeCarcelesBonaerenses.pdf</span></a></div><div style="text-align&#58;left;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">&#160;​</span><br class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"></div><p></p><div style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="background-color&#58;transparent;"><span><br></span></span></div></div><div style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"> 
   <span style="background-color&#58;transparent;">
      <br></span></span></div><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">​​​​​<br></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">​</span></p><p><br></p><br></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/SolCalandria.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>MarthaSantillan</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/MarthaSantillan.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​​​​​Martha Santillán Esqueda (coordinadora)</span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4" style="background-color&#58;transparent;"><span style="text-align&#58;center;"><br></span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Profesora-investigadora. Instituto de Investigaciones Dr. José Ma. Luis Mora</strong></span></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Sistema Nacional de Investigadores e investigadoras (Secihti)</strong></span></p><p style="text-align&#58;center;"><span class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><strong><br></strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Es doctora en Historia por la Universidad Nacional Autónoma de México. Sus líneas de investigación se centran en la historia social y la historia cultural del crimen y la locura criminal con énfasis en estudios de género y de las mujeres, prioritariamente en la primera mitad del siglo XX. Es co-directora del Seminario de Historia Sociocultural de la Transgresión que sesiona desde el 2014 en el Instituto de Investigaciones Históricas de la UNAM. En 2025 coordinó el Seminario Divulgación de la Historia en el Instituto Mora. Es miembo activo de la Asociación Mexicana de Historia del Derecho y la&#160; red Atarraya. Historia política y social.</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"><span lang="ES-TRAD" class="ms-rteFontSize-3" style="text-decoration&#58;underline;"><strong>Correo electrónico</strong></span><span class="ms-rteFontSize-3">&#58;</span> msantillan@institutomora.edu.mx</span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"><span lang="ES-TRAD" style="text-decoration&#58;underline;"><strong>Liga con perfil institucional</strong></span><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">https&#58;//www.institutomora.edu.mx/Investigacion/Lists/InvestigadoresIM/Perfil.aspx?ID=22 </span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><span lang="ES" style="text-decoration&#58;underline;"><strong>Redes sociales</strong></span><strong>&#58;</strong></span></p><ul style="text-align&#58;left;"><li><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Facebook&#58; Martha Santillán Esqueda</span></li><li><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"><br></span></li></ul><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"><span lang="ES" style="text-decoration&#58;underline;">​Publicaciones destacadas</span><strong>&#58;</strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"><strong><br></strong></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><em class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Libros&#58;</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">1.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; <em>El aborto. Perspectivas y debates En la historia de México,</em> Instituto de Investigaciones Históricas, Universidad Nacional Autónoma de México. 2025. </span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">2.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; <em>Mujeres Criminales. Entre la Ley y la Justicia,</em> México, editorial CRÍTICA, 2021.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">3.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; <em>Delincuencia Femenina. Ciudad de México, 1940-1954,</em> México, Instituto Mora/Instituto Nacional de Ciencias Penales, México, 2017.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><em class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><strong>​Artículos&#58;</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">4.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Killer Mothers. The legal construction of infanticide in modern Mexico&quot;, Special Issue of the Journal of Social History on “Infanticide in the Americas&quot;, Oxford University Press, otoño 2025. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.1093/jsh/shae018"><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">doi.org/10.1093/jsh/shae018</em></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">5.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Una mujer homicida ante la actuación policial y judicial (Ciudad de México, 1940)&quot;, en Mexican Studies/Estudios Mexicanos, vol. 41, issue 1, winter 2025, pp. 91-117. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.1525/msem.2025.41.1.91"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">https&#58;//doi.org/10.1525/msem.2025.41.1.91 </span></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">6.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Violencia, subjetividad masculina y justicia en la Ciudad de México (1931-1941)&quot;, en Dossier Enfermedad, desviación y subjetividades en el mundo iberoamericano, siglos XX y XXI, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Secuencia. Revista de Historia y Ciencias Sociales</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">, Instituto de Investigación Dr. José Ma. Luis Mora, núm. 104, mayo-agosto 2019&#58; e1614, pp.1-31. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.18234/secuencia.v0i104.1614"><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">https&#58;//dx.doi.org/10.18234/secuencia.v0i104.1614</em></a><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">&#160; </span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">7.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Maternidad y transgresiones penales en el Distrito Federal, 1940-1950&quot;, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Historia Mexicana</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">, El Colegio de México, vol. LXVIII, núm. 3 (271), enero-marzo de 2019, pp.1121-1164. </span><a href="http&#58;//dx.doi.org/10.24201/hm.v68i3.3812"><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">http&#58;//dx.doi.org/10.24201/hm.v68i3.3812</em></a></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">8.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Mujeres y leyes posrevolucionarias. Un análisis de género en el código penal de 1931&quot;, <em>Iter Criminis. Revista de Ciencias Penales</em>, México, no.13, sexta época, abril- junio 2016, Instituto Nacional de Ciencias Penales, pp. 125-171.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">9.&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160; “Mujeres </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">non sanctas</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">. Prostitución y delitos sexuales&#58; prácticas criminales en la ciudad de México, 1940-1950&quot;, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Historia Social</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">, Universidad de Valencia, número 76, junio 2013, pp.67-85.</span><a href="https&#58;//www.jstor.org/stable/23496330?Search=yes&amp;resultItemClick=true&amp;searchText=mujeres&amp;searchText=non&amp;searchText=sanctas&amp;searchUri=/action/doBasicSearch?Query%3Dmujeres%2Bnon%2Bsanctas"><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">https&#58;//www.jstor.org/stable/23496330?Search=yes&amp;resultItemClick=true&amp;searchText=mujeres&amp;searchText=non&amp;searchText=sanctas&amp;searchUri=%2Faction%2FdoBasicSearch%3FQuery%3Dmujeres%2Bnon%2Bsanctas</em></a><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"> </em></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">10.&#160;&#160; “Transgresiones femeninas&#58; futbol. Una mirada desde la caricatura de la prensa, México, 1970-1971&quot;, en co-autoría con Fausta Gantús, </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Revista de Estudios Históricos</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"> </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">Tzinztun</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"> Instituto de Investigaciones Históricas de la Universidad Michoacana de San Nicolás de Hidalgo, , no. 52, julio-diciembre 2010, pp.143-176. </span><a href="http&#58;//www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S018828722010000200005&amp;lng=es&amp;nrm=iso"><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">http&#58;//www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S018828722010000200005&amp;lng=es&amp;nrm=iso</em></a><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"> </em></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;<br></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteThemeForeColor-4-4 ms-rteFontSize-3"><span style="text-decoration&#58;underline;"><em style="text-decoration&#58;underline;"><strong>Capítulos de libro</strong></em></span><em><strong>&#58;</strong></em></span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">11.&#160;&#160; “Del resentimiento y otras emociones en torno al delito de aborto y su despenalización (México, 1976-1983)&quot;, en Fausta Gantus y Alicia Salmerón (coords.), “Emociones en clave política&#58; El resentimiento en la historia. Argentina y México, siglos XVIII-XX&quot;, Prohistoria Ediciones/Atarraya Historia Política y Social Iberoamericana, Rosario Argentina, 2024, pp. 215-243.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">12.&#160;&#160; “El fracaso de la ciudadanía femenina en México&quot;, en coautoría con Lucrecia Infante Vargas en Magally Alegre Henderson (coord.), <em>Relecturas del fracaso. Comunidades, género y raza en perspectiva histórica</em>, Instituto Riva-Agüero/Pontificia Universidad Católica del Perú, &#160;2024, pp. 169-196.</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">13.&#160;&#160; “Las mujeres en las leyes. Transformación de los esquemas de género en México en el siglo XX&quot;, Catherine Andrews y Carlos de Jesús Becerril Hernández (coords.), </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">El papel histórico de la Suprema Corte de Justicia de la Nación. A doscientos años de su fundación</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">, México, centro de estudios constitucionales, scjn-tirant lo blanch, 2024, pp. 239-263. </span><a href="https&#58;//www.sitios.scjn.gob.mx/cec/editorial/papel-historico-suprema-corte-justicia-nacion"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">https&#58;//www.sitios.scjn.gob.mx/cec/editorial/papel-historico-suprema-corte-justicia-nacion</span></a><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4"> </span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">14.&#160;&#160; “Vampiresas&quot;, en Gabriela Pulido Llano y Susana Sosenski (coords<em>.), Hampones, pelados y pecatrices. Sujetos peligrosos en la Ciudad de México, 1940-1960</em>, México, Fondo de Cultura Económica, 2019, pp.27-52</span></p><p style="text-align&#58;justify;"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-4-4">15.&#160;&#160; “Movilización y ciudadanía. Las mujeres en la escena política y social (1953-1975)&quot;, en coautoría con Adriana Maza, en Adriana Maza (coord.), <em>De liberales a liberadas. Pensamiento y movilización de las mujeres en la historia de México (1753-1975)</em>, México, Nueva Alianza, 2014, pp.197-244<br></span></p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><p style="text-align&#58;justify;">&#160;</p><span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;"><br></span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/MarthaSantillan.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>Publicaciones</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Publicaciones.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​Publicaciones destacadas</span><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​</span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><br></span></div><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Publicaciones.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>YessicaGonzalez</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/YessicaGonzalez.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​Yéssica González Gómez</span></span></div><div style="text-align&#58;center;"><span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;"><br></span></span></div><div style="text-align&#58;justify;"><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Dra. en Historia Iberoamericana e investigadora del Departamento de Ciencias Sociales y el Núcleo de Investigación en Ciencias Sociales y Humanidades de la Universidad de La Frontera, en Temuco-Chile. Sus áreas de especialización son Historia de las mujeres, de las emociones, la violencia, las transgresiones y el delito femenino en espacios de frontera. Ha sido investigadora responsable de proyectos sobre cautividad femenina, y violencia y criminalidad femenina en la Araucanía. Actualmente es IR del proyecto ANID-Regular N°1230798 Violencia, criminalidad femenina y emociones. La transgresión de los mandatos de género en el Departamento de Temuco, 1850-1990.&#160;&#160; </span></p><p>&#160;</p><p><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Publicaciones de libros&#58;</strong> </span></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(ed.) <em>Mujeres&#58; olvidos y memorias en los márgenes. Chile y América, siglos XVII-XXI</em>. Ediciones Universidad de La Frontera, 2020. Premio a la mejor publicación de Historia 2020, por el Instituto de Investigaciones Históricas de la Pontificia Universalidad Católica de Valparaíso.</span></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;Yéssica González Gómez y Verónica Undurraga Schüler (ed). <em>Hilvanando emociones. Rupturas y Vínculos desde lo femenino. Chile y Argentina. Siglos XVII al XX</em>. Servicio de Publicaciones de la Universidad de Huelva. Colección Arias Montano, Huelva-España, 2022. </span></p><p>&#160;</p><p><span class="ms-rteThemeForeColor-3-4 ms-rteFontSize-3"><strong>Publicación de artículos&#58;</strong>&#160;&#160; </span></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2022). “Maternidades bajo sospecha&#58; violencia y representaciones sobre abandono, infanticidio y aborto en la frontera, 1890-1935&quot;. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Autoctonía</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, 6 (2),844-878. </span><a href="https&#58;//www.redalyc.org/articulo.oa?id=737080506019"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.redalyc.org/articulo.oa?id=737080506019</span></a></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2023). “Ecos infantiles en La Frontera. La construcción de la infancia en la provincia de Malleco a través de las fuentes judiciales (1930-1986)&quot;. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Bajo la Lupa</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, Subdirección de Investigación, Servicio Nacional del Patrimonio Cultural. </span><a href="https&#58;//www.investigacion.patrimoniocultural.gob.cl/publicaciones/ecos-infantiles-en-la-frontera-la-construccion-de-la-infancia-en-la-provincia-de"><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//www.investigacion.patrimoniocultural.gob.cl/publicaciones/ecos-infantiles-en-la-frontera-la-construccion-de-la-infancia-en-la-provincia-de</span></a><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">&#160; </span></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>&#160;(2024). “'Por el despecho de verme abandonada…'. Un caso de ofuscación y violencia de una mujer en la frontera. Vilcún, 1942&quot;. <em>Cuadernos De Historia</em>, (61), p. 53–76. https&#58;//doi.org/10.5354/0719-1243.2024.76318</span></p><p><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"><span style="color&#58;#4c4c4c;font-size&#58;14.6667px;text-align&#58;justify;">•</span>​&#160;2025). “ 'SOLAS…'. Historias de arrebato, engaño y abandono en La Araucanía en la primera mitad del siglo XX&quot;. </span><em class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">Temas Americanistas</em><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">, (54), 269–291. </span><a href="https&#58;//doi.org/10.12795/Temas-Americanistas.2024.i54.12."><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4">https&#58;//doi.org/10.12795/Temas-Americanistas.2024.i54.12.</span></a><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"> </span><br class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4"></p><div><span class="ms-rteFontSize-2 ms-rteThemeForeColor-3-4" style="background-color&#58;transparent;"><br></span></div></div><p><br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/YessicaGonzalez.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>Inicio</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Inicio.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner">​​ 

<div class="ms-rtestate-read ms-rte-wpbox"><div class="ms-rtestate-notify  ms-rtestate-read bb2ce47e-2487-4616-855c-99c132729b2b" id="div_bb2ce47e-2487-4616-855c-99c132729b2b"></div><div id="vid_bb2ce47e-2487-4616-855c-99c132729b2b" style="display&#58;none;"></div></div>
​​ 
<p></p><div class="big-title text-center" data-animation-delay="01" data-animation="fadeInDown"><h1> 
      <span class="ms-rteThemeForeColor-3-4">Presentación</span></h1></div><div class="container" style="text-align&#58;justify;"> 
   <font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5">Este seminario coordinado por la <a href="/Investigacion/Lists/InvestigadoresIM/Perfil.aspx?ID=22">Dra. Martha Santillán Esqueda</a>&#160;(Instituto Mora)&#160;y&#160;la <a href="https&#58;//idihcs.fahce.unlp.edu.ar/integrante_idihcs/calandria-maria-sol/">Dra.&#160;Sol&#160;​Calandria​</a> (Universidad Nacional de la Plata) ha sido creado como un espacio de reflexión colectiva y de colaboración académica sostenida, con el compromiso de contribuir al fortalecimiento de los estudios históricos sobre el&#160;delito femenino en América Latina. En los últimos años, la temática ha despertado notoriamente el interés de jóvenes historiadoras e historiadores en todo el continente; por ello, consideramos que es importante hacer un alto para reflexionar sobre cómo y para qué historiar el fenómeno. Los trabajos que se han venido realizando, en lo general, no suelen desvelar la complejidad de los procesos políticos, sociales y culturales que posibilitan la materialización del delito femenino, pues no van más allá de la mera –y, muchas veces, sólo descriptiva–&#160;práctica delictiva, del victimismo o de un limitado entendimiento de la agencia y del control social. Esta situación exige, pues, la necesidad de replantear los marcos teóricos y metodológicos empleados en el estudio histórico del delito femenino, así como de repensar las categorías analíticas que han dominado el campo –y que parecieran agotadas (género, clase, raza, entre otras)– para realmente poder enriquecer las investigaciones generadas en nuestros países y, con ello, el debate historiográfico regional e internacional. ​<br><br>De tal modo, la propuesta es plantear rutas analíticas que permitan&#58;</font></div><div class="container" style="text-align&#58;justify;"><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5"><br></font></div><div class="container" style="text-align&#58;justify;"><ol><li><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5">​
1) Contribuir al fortalecimiento de los estudios sobre delito femenino en América Latina y de generar aportes teóricos y metodológicos que enriquezcan el campo historiográfico;&#160;​</font></li><li><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5"><br></font></li><li><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5">2) Evidenciar procesos históricos amplios a través de la historización del delito femenino y su regulación social, penal y judicial; pero también a la inversa&#58; historiar esos procesos históricos amplios para comprender el delito femenino y, en última instancia, la construcción de las subjetividades femeninas;&#160;</font></li><li><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5"><br></font></li><li><font size="3" class="ms-rteThemeForeColor-1-5">3) Participar, a partir de la historia del delito femenino –y todas sus aristas– en América Latina, en el debate actual sobre la implementación de rutas de intervención efectivas para abordar problemáticas sociales y políticas vinculadas a las violencias –especialmente de género– que en el presente existen en nuestros países.
</font></li></ol></div><p> 
   <br> 
</p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/Inicio.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>AnaGalvez</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/AnaGalvez.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​Ana Gálvez Comandini​</span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"> 
      <br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/AnaGalvez.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>MairaVendrame</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/MairaVendrame.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​Maira Vendrame</span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"> 
      <br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/MairaVendrame.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>RocioCorona</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/RocioCorona.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​​Rocío Corona Azanza</span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"> 
      <br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/RocioCorona.aspx</guid>
    </item>
    <item>
      <title>LuciaCoppa</title>
      <link>https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/LuciaCoppa.aspx</link>
      <description><![CDATA[<div class="ExternalClass1994769C5F5746D38135022E9A10DA4B">
                <table id="layoutsTable" style="width&#58;100%;"><tbody><tr style="vertical-align&#58;top;"><td style="width&#58;100%;padding&#58;0px;"><div class="ms-rte-layoutszone-outer" style="width&#58;100%;"><div class="ms-rte-layoutszone-inner"><div style="text-align&#58;center;">​​ ​​<span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"><span style="color&#58;#8b0000;font-size&#58;30px;text-align&#58;center;">​​​Lucía Coppa</span></span></div><div style="text-align&#58;center;">
   <span style="font-size&#58;13px;background-color&#58;transparent;color&#58;#333333;"> 
      <br></span></div><p>​​​​<br class="ms-rteFontSize-2"></p><p>​<br><br></p></div></div></td></tr></tbody></table>
    <span id="layoutsData" style="display&#58;none;">false,false,1</span></div>]]></description>
      <author>Paredes Morales Génesis Maileth</author>
      <pubDate>Tue, 28 Apr 2026 15:45:09 GMT</pubDate>
      <guid isPermaLink="true">https://www.institutomora.edu.mx/Seminarios/hdfal/SitePages/LuciaCoppa.aspx</guid>
    </item>
  </channel>
</rss>